• Font size:
  • Decrease
  • Reset
  • Increase


Những điều Giám đốc phải dành Ưu tiên

Cha Chrys, SDB

Khi tôi suy tư về Giám đốc và vai trò của ngài, tôi nghĩ ngay đến hai lãnh vực mà ngài phải luôn dành ưu tiên.

Lãnh vực thứ nhất là những điều đã được Hiến luật nói đến, liên quan đến việc phục vụ quyền bính (sinh động và cai quản). Hiến luật khoản 55 viết rằng, phận vụ đầu tiên của Giám đốc là ‘Sinh động hóa cộng thể để cộng thể sống trung thành với Hiến luật và tăng trưởng trong sự hiệp nhất. Ngài phối hợp các nỗ lực của mọi người, lưu ý đến các quyền lợi, bổn phận và khả năng từng người. Sau đó, khoản Hiến luật trên cũng nói đến những bổn phận tiếp theo: Ngài cũng có trách nhiệm trực tiếp đối với từng hội viên, giúp họ thể hiện ơn gọi riêng và nâng đỡ họ trong công việc được trao phó. Cuối cùng, trách nhiệm của giám đốcNgài trải rộng mối quan tâm tới các thanh thiếu niên và các cộng sự viên, để họ được thăng tiến trong sự đồng trách nhiệm về sứ mệnh chung’.

Lãnh vực ưu tiên thứ hai liên quan đến vai trò Giám đốc được Tổng Tu nghị 21 vạch dẫn.Khoản Hiến luật số 176 đã nói rõ, Giám đốc cộng thể là ‘Người thứ nhất chịu trách nhiệm về đời tu trì, về hoạt động tông đồ và việc quản trị tài sản. Như chúng ta đã thấy, Don Bosco muốn Giám đốc phải trở nên trung tâm hiệp nhất, quy tụ mọi sức lực của mọi thành viên và mọi công việc trong cộng thể. Nhưng không phải vì thế mà Giám đốc ôm mọi việc và thực hiện chỉ một mình. Trong cộng thể còn có các anh em hội viên khác.

Tuy nhiên, như Tổng Tu nghị 21 đã thẳng thắn nhìn nhận, dung mạo Giám đốc ngày nay phần nào đang bị khuyết, xảy ra tình trạng là Giám đốc không để tâmchu toàn những trách vụ chính yếu mà lại để ý đến những công việc khác ít quan trọng hơn, dẫn đến tình trạng làm đảo lộn thứ tự ưu tiên trong các bổn phận của ngài. (1) Giám đốc phải là vị điều hướng về mặt thiêng liêng cho cộng thể và cho các hội viên. Đây là bổn phận hàng đầu thiết yếu nhất. Ngày nay, Giám đốc hay có khuynh hướng hành xử như là người đứng đầu một tổ chức, một cơ chế, coi đó là việc quan trọng và cần thiết nhất, và chỉ chú tâm đến một đống những công việc trong lãnh vực quản trị mà thôi. Hậu quả là nhiều anh em hội viên than phiền rằng, cộng thể chúng tôi thiếu mất nhiệt tình tông đồ, không có chiều sâu thiêng liêng, cũng như thiếu sự hiệp thông  giữa các thành viên trong cộng thể, khiến anh em cảm thấy nhiều khó khăn nảy sinh cùng sự thiếu sự hứng khởi trong đời sống cộng thể. Xin phép cho tôi nói thêm, một trong những lý do khiến nhiều hội viên trẻ xin ra khỏi Tu hội phát xuất từ tình trạng đáng buồn như thế nơi một vài cộng thể.

Thiết nghĩ rằng, rất quan trọng để chúng ta cần làm sáng tỏ vai trò của Giám đốc, như Don Rua đã nói. Phận vụ của giám đốc trước tiên không phải là tạo ảnh hưởng trên các học sinh. Điều đó chỉ là thứ phụ. Ưu tiên trước nhất,ngài phải quan tâm đến các hội viên của mình. Giám đốc nhà Salêdiêng đương nhiên phải làm sao để trong nhà có nhiều giới trẻ và có nhiều sinh hoạt giới trẻ, nhưng điều đòi hỏi trên hết và quan trọng hơn cả, vẫn việc trở nên Giám đốc của các anh em hội viên mình. Kinh nghiệm cũng cho thấy, ở đâu các anh em hội viên (nhân sự) làm tốt, thì mọi công việc chạy tốt. Còn ở đâu anh em hội viên không tốt, thì công việc cũng chẳng ra làm sao.

Bởi vậy, lúc này chúng ta có thể quả quyết rằng nếu muốn các hội viên của mình tốt, Giám đốc phải có khả năng tạo ảnh hưởng trên họ, và ngài làm điều đó qua việc sinh động hóa cộng thể. Từ thời Don Bosco, kế hoạch tông đồ mà Cha Thánh vạch ra gồm cả hai khía cạnh : Kế hoạch đời tu và kế hoạch mục vụ.

Kế hoạch đời tu liên quan đến những con người sống đời thánh hiến với sự tương quan thân tình với Thiên Chúa. Kế hoạch mục vụ để thực hiệnnhững việc phục vụ giới trẻ. Cũng vậy,nơi giám đốc, việc sinh động hóa các anh em hội viên cũng phải mang cả hai chiều kích này: Đời tu  và mục vụ.

Vì thế, khi đưa ra những thứ tự ưu tiên trong những bổn phận của Giám đốc, Tổng Tu nghị 21 đề cập đến hai phần vụ chính, là sinh động hóa đời tu và sinh động hóa mục vụ. Tổng Tu nghị viết như sau:

1. Thứ nhất, Ngài là tôi tớ của sự hiệp nhất qua việc chăm lo đến căn tính Salêdiêng. Ngài thay mặt Đức Kitô, liên kết các môn đệ lại để phụng sự Chúa Cha, trở nên một người anh giữa các anh em mình... Ngài hành xử như một người cha, một người thầy và một người hướng dẫn thiêng liêng (khoản 55).

Điều này một cách cụ thể cắt nghĩa rằng Giám đốc phải năng gặp gỡ các anh em trong cộng thể để phát huy tình huynh đệ, để thực hiện việc đào luyện liên tục và cũng để cộng thể có được bầu khí thoải mái. Giám đốc phải ngăn ngừa những xung đột xảy ra và nếu có, phải biết cách xây dựng sự đoàn kết trong cộng thể. Ngài cũng tìm cách để cộng thể mình được gắn kết với các cộng thể khác trong tỉnh dòng cũng như gắn bó với toàn Tu hội, bằng cách thông tri cho nhau những tin tức bao có thể (ví dụ, để đáp lại lời mời gọi của cha Bề Trên Cả trong chiến dịch phát động sự tương trợ lẫn nhau). Ngài phải chú tâm đến kỷ luật đời tu của cá nhân và của cộng thể, phải để ý đến đời sống thiêng liêng và việc tuân giữ lời khấn của các hội viên. Ngài phải bảo đảm để anh em có được những gì cần thiết cho đời sống thiêng liêng và cố gắng kiến tạo nơi anh em lòng yêu mến đối với việc cầu nguyện, được thể hiện cách thường xuyên.

2. Thứ hai, ngài là người hướng dẫn mục vụ để thực thi sứ mạng Salêdiêng trong cộng thể. Ngài thực hiện sứ vụ đó ở cả ba khía cạnh: Dạy đỗ bằng lời Chúa, Thánh hóa bằng các bí tích và phối hợp các hoạt động tông đồ. Bởi vì ngài là người trách nhiệm đầu tiên về sứ mạng được trao phó cho cộng thể, nên ngài phải luôn có nhiệt tình, hăng say cho việc tông đồ Salêdiêng và năng hiện diện giữa giới trẻ. Ngài canh phòng và canh tân lòng trung thành của các hội viên về lãnh vực mục vụ trong mọi công việc (phúc âm hóa),xem việc thực hành Hệ thống Dự phòngnhư thế nào, xem việc sống chứng tá khó nghèo trong môi trường anh em đang làm việcra sao, và thúc đẩy ý thức trách nhiệm của anh em trong việc cổ súy ơn gọi. Ngài tìm cách đảm bảo sự hài hòa giữa sứ mệnh tông đồ của cộng thể với kế hoạch mục vụ của Giáo hội địa phương. Ngài khích lệ anh em suy tư về những thách đố nơi thế giới người trẻ mà chúng ta đang phải đối mặt, cũng như những thách đố của giới trẻ tại những vùng chung quanh tại địa phương (ví dụ, Tổng Tu nghị 26 đòi hỏi các cộng thể phải suy về hiện trạng của giới trẻ tại những nơi mà người trẻ đang sống).

3. Thứ ba, ngài phải vạch hướng đi cho những công cuộc giáo dục và phát triển nhân bản trong mọi lĩnh vực: trường lớp, sư phạm, văn hóa và xã hội. Những hướng này cũng cần được vạch ra cho những nhóm và những phong trào (như SYM).

4. Thứ tư: Ngài lãnh trách nhiệm chính yếu về tất cả mọi lãnh vực trong cộng thể : Tài chính, tổ chức, kỷ luật, các tương quan bên ngoài, việc xây dựng v..v..

Nhiều công việc liên quan đến điều thứ ba và thứ tư vừa nêu ở trên sẽ được thực hiện qua việc họp bàn với những anh em khác đặc trách các lãnh vực, để có kế hoạch liên kết chung, có lượng giá, có sự giám sát và có bảng dự trù kế toán v..v... Tổng Tu nghị nói thêm: “Chúng ta phải phục hồi lại đặc tính thiết yếu của Giám đốc, như là người sinh động hóa và là người hướng dẫn đào luyện, đồng thời ngài là người đứng đầu điều hành cộng thể trong tình yêu thương. Chúng ta hãy để những công việc liên quan đến tổ chức, quản trị và kỷ luật cho những anh em khác đảm trách, theo như cách mà Don Bosco đã làm, khi có Don Rua bên cạnh”. (2)

Điều đó ám chỉ rằng, nếu Giám đốc cũng là hiệu trưởng hay vị phụ trách một trường học, hoặc Giám đốc kiêm luôn vai trò cha xứ, ngài nên có một anh em khác bên cạnh để hỗ trợ ngài (ngay cả có khi vị đó chỉ là một người đời nhưng đã được huấn luyện kỹ càng và có tinh thần trách nhiệm). Ngài nên ủy thác cho người ấy phần lớn những công việc liên quan đến tổ chức, điều hành, kỷ luật để không sao lãng hai lãnh vực ưu tiên đã được Tu hội trao phó cho ngài.

Có một lần, tôi đứng lớp một khóa học dành cho các Giám đốc. Sau khi đã nói những điều nêu trên, có một Giám đốc hỏi tôi: “ Nhưng thưa Cha, theo như nội dung mà Tổng Tu nghị 21 đã đề cập, nếu con không phải là hiệu trưởng, không phải cha xứ, hay người phụ trách  một công cuộc nào đó, con sẽ thấy trước mắt, sẽ có rất ít công việc để làm”. Khi nghe như vậy, ngay tối hôm đó, tôi ngồi xuống và liệt kê ra những việc mà một giám đốc Salêdiêng phải chu toàn. Bản liệt kê đó có tựa đề: Một ngày sống của Giám đốc Salêdiêng’. Cho phép tôi trình bày những công việc đó như sau:

-          Phải ấn định cụ thể để gặp mọi và từng hội viên trong nhà ít nhất mỗi ngày một lần. Thường xuyên thăm viếng các anh em đau ốm và những hội viên lớn tuổi, để cho thấy Giám đốc luôn quan tâm đến họ. Giám đốc phải rảo quanh nhà để có một sự giám sát tổng quát và cũng để khích lệ các anh em hội viên.

-          Cầu nguyện cho các hội viên và các bạn trẻ. Cha Aubry đưa ra một ví dụ cụ thể: Giám đốc đến viếng Thánh Thể với danh sách các hội viên trên tay để cầu nguyện cho họ.

-          Chuẩn bị phụng vụ, nguyện ngắm, Lectio Divina, sách thiêng, huấn đức hàng tháng v..v... (nếu cộng thể không có giám linh, Giám đốc phải kiêm luôn những công việc này).

-          Chuẩn bị và ban huấn từ tối mỗi ngày bao có thể. (Huấn từ tối là một trong những phương cách giúp cộng thể đi sâu vào tinh thần chung, và sống tinh thần Salêdiêng một cách sâu đậm). (3)

-          Cố gắng gặp gỡ và giúp những bạn trẻ nào có dấu hiệu về ơn gọi. Giám đốc cũng phải sinh động hóa các nhóm ơn gọi. (4)

-          Đứng lớp các khóa giáo lý về đức tin, các lớp về định hướng, về giáo dục tình yêu, đặc biệt cho các học sinh lớn. (Giám đốc lưu tâm đến các bạn trẻ). (5)

-          Ngồi tòa cho các học sinh ở các cộng thể gần bên (Cha Rinaldi nói rằng cử hành Bí tích Hòa giải giúp chúng ta rất nhiều trong việc hình thành một trái tim phụ tử).

-          Huấn đức cho anh em hội viên, 2 tuần 1 lần.(6)

-          Tổ chức ngày cộng thể để nâng đỡ anh em trong tiến trình đào luyện liên tục (1 tuần hoặc 2 tuần 1 lần). (7)

-          Hướng dẫn để soạn thảo kế hoạch toàn niên của cộng thể (vào đầu niên khóa). Định kỳ lượng giá kế hoạch đó (vào giữa hoặc cuối kỳ).(8)

-          Hướng dẫn cộng thể để tổ chức những cuộc biện phân không định kỳ, ví dụ khi có vấn đề quan trọng liên quan đến sức sống của cộng thể. (9)

-          Đọc các tài liệu của Giáo hội cũng như của Tu hội và thông tri cho các hội viên. (10)

-          Chuẩn bị và điều hành các cuộc họp (họp ban cố vấn nhà hàng tháng, họp hội nghị hội viên trong cộng thể 1 năm 3 lần). Mỗi lần họp, mời quản lý báo cáo tài chính và phúc trình ngân sách hàng năm. (11)

-          Chủ tọa các cuộc họp với các thành phần trong gia đình Salêdiêng
(các anh em SDB cùng với các nhóm khác). Ở cấp địa phương, Giám đốc luôn phải là “người cha, và trung tâm hiệp nhất của gia đình Salêdiêng. (12)

-          Chủ tọa các cuộc họp của cộng đoàn giáo dục mục vụ (EPC) (13)

-          Tham dự các cuộc họp của tỉnh dòng, của giáo phận, của giáo xứ cũng như tham dự các đại hội tu sĩ tại địa phương hay tại giáo phận. (14)

-          Tổ chức chương trình huấn luyện các Cộng tác viên Salêdiêng. (15)

-          Cùng với quản lý, mỗi cuối tháng xem lại sổ sách về tài chính trong nhà. (16)

-          Thỉnh thoảng gặp gỡ các anh em đang làm tập vụ theo nhóm. (17)

-          Luôn phải sẵn sàng tiếp đón anh em hội viên đến bàn hỏi (rendiconto), ngay cả hướng dẫn thiêng liêng cho họ.Sẵn sàng lắng nghe anh em, hướng dẫn họ, khích lệ họ, nâng đỡ họ, soi sáng cho họ, và nếu cần, sửa dạy họ.

--------------------------------

1. TTN 21 số 47.

2. TTN 21 số 53

3. Quy chế số 175

4. xem TTN 23 số 252

5. xem Hiến luật khoản 55

6. xem cẩm nang giám đốc số 226

7. xem TTN 23 số 222

8. xem TTN 25 số 72

9. xem cẩm namg giám đốc  số 56

10. xem quy chế số 175

11. xem quy chế số 180, 184, 202

12. Cẩm nang giám đốc số 144

13. xem TTN 24 số 172

14. xem cẩm nang giám đốc số 146 -156

15. Hiến luật khoản 55

16. Quy chế số 199

 

17. xem Ratio đào luyện số 438. Trong quá khứ, vai trò giám đốc đối với anh em tập vụ giống vai trò Tập sư.

Liên Hệ Tỉnh Dòng Sa-lê-diêng Don Bosco

  • Trụ sở Tỉnh dòng:

54 đường số 5, P. Linh Xuân, Q. Thủ Đức, TpHCM - VIỆT NAM 

  • Điện Thoại: (84-8)37-240-473

Style Setting

Fonts

Layouts

Direction

Template Widths

px  %

px  %